-
Waarom slimme mensen domme dingen gaan zeggen
Een wonderlijk sociaal verschijnsel:Praat na een vergadering vijf minuten met mensen bij de koffieautomaat en je hoort soms een totaal ander gesprek dan tijdens de vergadering zelf. Plotseling zijn de analyses scherper.Twijfels worden uitgesproken.Iedereen blijkt dat ene probleem al maanden te zien. En dan begint de volgende vergadering. De deur gaat dicht. En het probleem…
-
Iedereen was betrokken. Niemand besloot.
We zijn buitengewoon goed geworden in het organiseren van verantwoordelijkheid. Er zijn stuurgroepen, klankbordgroepen, adviescommissies, toetsingskaders, juridische controles en evaluaties. Bij belangrijke besluiten zijn soms tientallen mensen betrokken. Dat klinkt zorgvuldig. Maar probeer achteraf eens een eenvoudige vraag te stellen:Wie besloot dit eigenlijk? Dan wordt het interessant. De commissie adviseerde.De bestuurder volgde het advies.De uitvoeringsorganisatie…
-
Misschien is wijsheid gewoon op tijd nee zeggen
De kikker had alle reden om de schorpioen niet mee te nemen. Toch zei hij ja. Niet omdat hij dom was, maar omdat hij hoopte dat zijn goedheid zou worden beantwoord. Dat is een menselijke vergissing die we opvallend vaak blijven herhalen. We zien het risico. We voelen de twijfel. We herkennen soms zelfs het…
-
Wantrouwen is bijzonder betrouwbaar
Wantrouwen heeft een indrukwekkend vermogen om zichzelf te bewijzen. Wie een ander benadert vanuit de overtuiging dat deze toch niet zal luisteren, gaat vanzelf iets harder praten. De zinnen worden korter. De vragen verdwijnen. Wat overblijft is een boodschap die vooral duidelijk maakt dat luisteren inmiddels niet meer nodig wordt gevonden. En inderdaad: de ander…
-
Gezien worden is niet hetzelfde als geregistreerd zijn
We worden tegenwoordig uitstekend bekeken. Camera’s zien ons de winkel binnenkomen. Websites weten waar we gisteren naar zochten. Zorgsystemen registreren onze beperkingen, voorkeuren en afwijkingen. Zelfs het horloge om onze pols heeft inmiddels een mening over onze nachtrust. Aan aandacht dus geen gebrek.Toch is bekeken worden iets anders dan gezien worden. Bekeken worden levert gegevens…
-
De werkelijkheid moet eerst pijn doen
Veel organisaties herkennen problemen opvallend vroeg. Ze beschikken over rapportages, signalen, incidentmeldingen, dashboards en medewerkers die al maanden vertellen dat iets niet werkt. Er is dus zelden een gebrek aan informatie. Toch verandert er meestal pas iets wanneer het probleem groot genoeg is geworden om niet langer professioneel te kunnen worden genegeerd.Correctie vraagt namelijk om…
-
Ook mist is een landschap
Organisaties houden van zekerheid. Ze maken jaarplannen, prognoses, scenario’s en risicomatrices. Daarin wordt de toekomst overzichtelijk verdeeld over vakjes, kleuren en waarschijnlijkheden. Het onbekende krijgt een percentage en is daarmee bestuurlijk grotendeels opgelost. Mensen doen hetzelfde. We maken plannen voor onze loopbaan, gezondheid en relaties. Niet omdat de toekomst zich daaraan houdt, maar omdat een…
-
Mooie woorden hebben weinig onderhoud nodig
Samenwerking begint vaak veelbelovend. Mensen ontmoeten elkaar, herkennen dezelfde ambities en spreken over kwaliteit, vernieuwing en gezamenlijke verantwoordelijkheid. Er ontstaat energie. Soms wordt er zelfs een inspiratiesessie georganiseerd, wat doorgaans betekent dat de samenwerking inmiddels serieus is. Daarna moet iemand iets doen.En precies daar verandert de sfeer. Want woorden over samenwerking zijn van iedereen. Werk,…
-
Eenzaamheid met getuigen
Mensen kunnen jarenlang met elkaar leven en elkaar toch langzaam kwijtraken.Dat gebeurt zelden tijdens één grote ruzie. Meestal gaat het ordelijker.Er wordt gesproken over agenda’s, werk, kinderen, boodschappen en afspraken. Alles wat geregeld moet worden, wordt besproken. Alles wat ertoe doet, blijft liggen.Dat is de stille efficiëntie van langdurige relaties.De communicatie blijft bestaan, maar verandert…