-
Gezien worden is niet hetzelfde als geregistreerd zijn
We worden tegenwoordig uitstekend bekeken. Camera’s zien ons de winkel binnenkomen. Websites weten waar we gisteren naar zochten. Zorgsystemen registreren onze beperkingen, voorkeuren en afwijkingen. Zelfs het horloge om onze pols heeft inmiddels een mening over onze nachtrust. Aan aandacht dus geen gebrek.Toch is bekeken worden iets anders dan gezien worden. Bekeken worden levert gegevens…
-
Wanneer beheer de mens vergeet
Er komt een moment waarop een systeem niet meer dient, maar zichzelf in stand houdt.Dat moment is moeilijk precies aan te wijzen. Er klinkt geen sirene. Er valt geen bord van de muur. Niemand staat op en zegt: vanaf vandaag is de menselijke maat afgeschaft. Het gebeurt stiller. Een formulier erbij. Een controle extra. Een…
-
Waarnemen is geen vrijblijvende bezigheid
Soms vraag ik mij af wat het wezen is van wat ik waarneem. Niet uit twijfelzucht. Niet omdat ik mij wil verliezen in eindeloze filosofische zijpaden. En ook niet omdat ik geloof dat de werkelijkheid uiteindelijk onkenbaar is. Integendeel. Ik wil juist blijven geloven dat er een werkelijkheid bestaat buiten mij. Buiten mijn stemming, mijn…
-
Je weet niet wat je niet weet – Over de blinde vlekken van de mens
Er zijn twee soorten onwetendheid. De eerste is onschuldig: je weet gewoon ergens niets van. De tweede is verraderlijker – dat is wanneer je dénkt dat je iets weet, maar het blijkt later vooral een echo van je eigen overtuiging te zijn. Dat is het soort onwetendheid dat zich voordoet als kennis. En dat, beste…
-
Veiligheid als afgod
Hoe handboeken en schijnzekerheid het vakmanschap verdringen Er was een tijd dat veiligheid betekende dat iemand wist wat hij deed. Een goede vakman werkte veilig omdat hij zijn materiaal kende. Een ervaren chauffeur reed veilig omdat hij verkeer kon lezen. Een verpleegkundige handelde veilig omdat zij signalen herkende, vooruitdacht en wist wanneer zij moest afwijken…
-
De comfortabele stilstand
Waarom we liever verzuipen dan veranderenIn mijn laatste reisbrief keek ik terug op de verwijdering van mijn ouders. Een proces dat niet begon met een knal, maar met een zacht sissen. Het wegvallen van leiderschap. Het huis gaf zichzelf op en ik pakte het stuur over, niet uit overtuiging, maar uit noodzaak. Ik leerde niet…